Το Τραμ... στους δρόμους: Με ένα μικρό μπουκέτο γαρύφαλλα,στο χώρο της εκτέλ...

Το Τραμ... στους δρόμους: Με ένα μικρό μπουκέτο γαρύφαλλα,στο χώρο της εκτέλ...: Έ να απόγευμα το 2004, παρέα φίλων, καθόμασταν έξω από το μνημείο στο σκοπευτήριο, εκεί είδαμε τον Μανώλη Γλέζο να πηγαίνει σεμνά με λίγ...

Αφοπλισμός του ΕΛΑΣ (Βάρκιζα 1945) (σπάνιο)

Το Σάββατο 1η Ιούνη στην παραλία (λιμανάκι) της Νέας Μάκρης στο Διήμερο Αφιέρωμα Ειρήνης και Αλληλεγγύης για τα 50 χρόνια από την δολοφονία του Γρ. Λαμπράκη.

Η εφημερίδα "Αρκαδικό Βήμα", τιμώντας τον Γρηγόρη Λαμπράκη, Αρκάδα από την Κερασίτσα Τεγέας, κυκλοφόρησε με 16σέλιδο - Αφιέρωμα στον Αγωνιστή της Ειρήνης και της Δημοκρατίας. Θα διατίθεται δωρεάν το Σάββατο στο Διήμερο Αφιέρωμα Ειρήνης και Αλληλεγγύης για τα 50 χρόνια από την δολοφονία του Γρ. Λαμπράκη.

Διοργάνωση: Τμήμα Πολιτισμού ΣΥΡΙΖΑ-ΕΚΜ, Νομαρχιακή Επιτροπή Ανατ. Αττικής ΣΥΡΙΖΑ-ΕΚΜ και οργάνωση ΣΥΡΙΖΑ-ΕΚΜ Μαραθώνα. 

Θα μιλήσει η Σοφία Σακοράφα Βουλευτής ΣΥΡΙΖΑ-ΕΚΜ. Χαιρετισμό θα κάνει ο σύντροφος Πάνος Τριγάζης πρόεδρος της Επιτροπής πρωτοβουλίας για το έτος Λαμπράκη το 2013 και συγγραφέας του νέου βιβλίου του "Ο Λαμπράκης και το κίνημα Ειρήνης" που επίσης διατίθεται από την εφημερίδα "Αρκαδικό Βήμα". Θα ακολουθήσουν χαιρετισμοί από τους συντρόφους: Ηλία Χρονόπουλο Γραμματέα Νεολαίας Συνασπισμού και Φώτη Δεληβοριά Γραμματέα Δημοτικού Συμβουλίου Μαραθώνα.

Η εκδήλωση θα συνεχιστεί με μουσικό πρόγραμμα από τον Γιώργο Καλκάνη. 

Σας περιμένουμε για να τιμήσουμε όλοι μαζί τον μεγάλο μας ΓΡΗΓΟΡΗ ΛΑΜΠΡΑΚΗ.

*από το: http://arkadiko.blogspot.gr/

Ο ζωγράφος του Μπελογιάννη

Του Κώστα Αγοραστού*

«... δε γράφω ιστορία, αλλά πεζογραφία. Συνεπώς έχω το δικαίωμα να διαλέξω κατά το κέφι μου αυτό που ταιριάζει περισσότερο στους χαρακτήρες και στις λεπτομέρειές μου, ώστε να μπορέσω να δημιουργήσω τη γενική εντύπωση που επιθυμώ...» Τζόζεφ Κόνραντ

«Οι πολλές σελίδες αποτελούν υπόσχεση πλήξης» φέρεται να λέει ο Κορνήλιος Καστοριάδης στον ήρωα του νέου βιβλίου του Νίκου Δαββέτα, κι έτσι, σύμφωνος με την παραπάνω ρήση, ο συγγραφέας μας δίνει ένα ευσύνοπτο πολιτικό νουάρ μυθιστόρημα, μερικά χρόνια μετά την Εβραία Νύφη.

Το ιστορικό πλαίσιο τοποθετείται στις μέρες μας, όπου η Ντενίς, βαφτισιμιά του Αντώνη Καμιλλή, ενός έλληνα διανοούμενου χρόνια εγκατεστημένου στη Γαλλία, ζητά τη βοήθεια του Στάθη, ερασιτέχνη ιστορικού και λάτρη των άγνωστων λεπτομερειών της Ιστορίας. Η βοήθεια συνίσταται στο να διερευνήσουν αν ορισμένα προσχέδια του διάσημου πορτρέτου του Μπελογιάννη, που φιλοτέχνησε ο Πάμπλο Πικάσο, είναι γνήσια. Τα προσχέδια αυτά βρέθηκαν στην κατοχή της Ντενίς έπειτα από τον αιφνίδιο και μυστηριώδη θάνατο του Καμιλλή. Η έρευνα προχωρά μέχρι και τη δεκαετία του ’50 και την υπόθεση Μπελογιάννη. Άγνωστα ιστορικά γεγονότα, πρόσωπα από το παρελθόν των ηρώων, πολιτικοί κρατούμενοι, καλλιτέχνες και διανοούμενοι παρελαύνουν στις σελίδες του μυθιστορήματος.

Μεταξύ Ιστορίας και μυθοπλασίας

Ο Δαββέτας έδωσε ένα ολιγοσέλιδο μυθιστόρημα κρατώντας θαυμάσια τις ισορροπίες μεταξύ της μυθιστορηματικής πλοκής και των ιστορικών γεγονότων. Γεγονότα φορτισμένα από το βάρος του χρόνου και το μύθο των ονομάτων του Μπελογιάννη, του Πικάσο, της Παππά, του Αραγκόν. Η αναγνωρισμένη δεινότητα του Δαββέτα στη μελέτη της Ιστορίας και η έρευνα που έκανε στις πηγές υπηρέτησαν, σε όλη την έκταση του βιβλίου, την ιστορία του και φώτισαν πολύπλευρα την προσωπικότητα του κάθε ήρωα. Η οικονομία στις ιστορικές αναφορές καταδεικνύει μελέτη σε βάθος και ισχυρή πεζογραφική αίσθηση. Η φράση του Κόνραντ, που αναφέρεται και μέσα στο βιβλίο, υλοποιείται από τον Δαββέτα υποδειγματικά.

Το νουάρ στοιχείο προέκυψε όχι μόνο από το φόνο, που συμβαίνει στη διάρκεια της πλοκής, αλλά κυρίως από όσα δεν λέγονται, από τις μισοτελειωμένες φράσεις, τα νοήματα που μένουν μετέωρα και τα αμφίσημα λόγια των ηρώων. «Τα φαντάσματα της Ιστορίας διψούν για εκδίκηση». Κίνητρο δεν είναι τα χρήματα αλλά οι βαθύτερες ιδεολογικές διαφορές, το σκοτεινό παρελθόν, οι ανοιχτοί λογαριασμοί που κληροδοτούνται από πατέρα σε γιό. Και καμιά φορά η ίδια η τρέλα.

Φωτιά σε ξερό χορτάρι...

Το μυθιστόρημα “τρέχει” άλλοτε μέσα από την αφήγηση του Στάθη, άλλοτε από αυτήν της Ντενίς κι άλλοτε από εκείνην ενός τριτοπρόσωπου, εξωτερικού αφηγητή. Η ροή των γεγονότων συμπληρώνεται από αναδρομές στο παρελθόν, από τα φλας μπακ των φίλων του Καμιλλή, στα οποία ανασυνίσταται το Παρίσι του περίφημου Μάη του ’68. Μέσα από μικρά κεφάλαια ο συγγραφέας χτίζει την πλοκή της ιστορίας, με ανατροπές, μαρτυρίες ηρώων και μικρά μυστικά. «Η λογοτεχνία δεν είναι επίδειξη γραμματικών γνώσεων», λέει κάπου ο Καμιλλής και συνεχίζει, «είναι φωτιά που εξαπλώνεται σε ξερό χορτάρι. Οι φλόγες πρέπει να σου γλείφουν το μυαλό, να καίγεσαι πάνω απ’ το χαρτί». Η λύση δεν έρχεται μόνο από μια κατεύθυνση. Η εξήγηση δεν είναι μονοσήμαντη. Τα αίτια είναι αρκετά και οι συνισταμένες που πρέπει να συνυπολογιστούν αρκετές κι αυτές.

Τα λεγόμενα αστυνομικά μυθιστορήματα καθώς και τα ιστορικά ενέχουν πολλά κλισέ, πολλές ευκολίες. Μια πεπατημένη όπου δύσκολα θα γίνει το λάθος. Δεν είναι άλλωστε τυχαίο το γεγονός ότι αρκετοί πρωτοεμφανιζόμενοι επιλέγουν ένα από τα δυο αυτά είδη στο πρώτο τους γραπτό. Ο Δαββέτας όμως αυτό που γνωρίζει καλά είναι ότι αυτά τα δυο είδη έχουν και αυστηρούς κανόνες θεσπισμένους από συγγραφείς-μετρ. Τους ξέρει και τους ακολουθεί. Και το αποτέλεσμα είναι ένα υποδειγματικό μυθιστόρημα για τον τρόπο που μπορεί κανείς να διαχειριστεί το ρομαντικό του ψεύδος και τη μυθιστορηματική του αλήθεια.

Ο ζωγράφος του ΜπελογιάννηΝίκος Δαββέτας
Εκδόσεις Μεταίχμιο, 2013
Τιμή: € 13,30, σελ. 217

__________________________

πηγή: http://www.bookpress.gr/diabasame/pezografia/o-zografos-tou-mpelogianni

Ντανιέλ Κοέν Η θρησκεία του κέρδους και του πλούτου

   Ιδέες, παλιές και νέες                                                    

Από τον Θανάση Γιαλκέτση


Ο Ντανιέλ Κοέν είναι καθηγητής Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο Paris I (Panthéon – Sorbonne) και στην École Normale Supérieure. Είναι επίσης πρόεδρος του επιστημονικού συμβουλίου του Ιδρύματος Ζαν Ζορές. Στη γλώσσα μας κυκλοφορούν από τις εκδόσεις «Πόλις» τα βιβλία του «Η ευημερία του κακού», «Η Οικονομία σήμερα» και «Οικονομική κρίση: αίτια και προοπτικές» (τα δυο τελευταία τα έχει συγγράψει μαζί με τον Philippe Askenazy). Στο βιβλίο του «Homo Economicus» (Albin Michel, 2012), ο Κοέν επικρίνει τη θρησκεία του κέρδους και του πλούτου και υποστηρίζει ότι μια κοινωνία που έχει ως μόνη σπονδυλική της στήλη την οικονομική ζωή είναι καταδικασμένη να καταρρεύσει.
Η ακόλουθη συνέντευξη του Ντανιέλ Κοέν δημοσιεύτηκε στο περιοδικό «Le Nouvel Observateur».

-Εκτιμάτε ότι η ιστορία του σύγχρονου καπιταλισμού σημαδεύεται από μεγάλες ασυνέχειες;

Ναι. Στο πρώτο μισό του εικοστού αιώνα, το σοκ που προκλήθηκε από τις διαδοχικές εκρήξεις του Πρώτου Παγκόσμιου Πολέμου και της κρίσης της δεκαετίας του 1930 οδήγησε τις δυτικές κοινωνίες να ξανασκεφτούν και να δαμάσουν τον καπιταλισμό. Αναπτύχθηκε έτσι αυτό που αποκαλείται κοινωνική οικονομία της αγοράς, η οποία θριάμβευσε την επαύριο του Δεύτερου Παγκόσμιου Πολέμου. Με την ενίσχυση του συνδικαλισμού και την ανάδυση του κράτους πρόνοιας εμφανίστηκαν νέοι τρόποι κοινωνικο-επαγγελματικής οργάνωσης, στους κόλπους των οποίων η αναζήτηση του κέρδους συγκρατήθηκε από άλλες αξίες, περισσότερο συνεργατικές. Αλλά αυτή η ισορροπία καταστράφηκε βαθμιαία με αφετηρία τη δεκαετία του 1980. Εκτοτε η οικονομική ισχύς βασιλεύει ως απόλυτα κυρίαρχη και αυτό είναι, κατά τη γνώμη μου, που καθιστά τον κόσμο μας τόσο αβίωτο. Και καθιστά επίσης τα εργαλεία δράσης που διαθέτουμε τόσο αναποτελεσματικά.

-Τι εννοείτε;Όταν η οικονομία, στο όνομα της αποτελεσματικότητας, εκτοπίζει τις αξίες που διατηρούν τη συνοχή της κοινωνίας, το σύστημα καταρρέει. Θυμηθείτε το παράδειγμα που αναφέρει η Maya Beauvallet, στο βιβλίο της «Les Stratégies absurdes» (Seuil, 2009), το οποίο καταδεικνύει τον αντιπαραγωγικό χαρακτήρα μιας ορισμένης αντίληψης του μάνατζμεντ, βασισμένης μόνο στην επίδοση και μόνο στα οικονομικά κίνητρα. Οταν οργανώνετε την εθελοντική αιμοδοσία, έχετε ένα ορισμένο θετικό αποτέλεσμα, επειδή απευθύνεστε στον «ηθικό άνθρωπο». Αν εισάγετε ένα πρώτο οικονομικό κίνητρο για τους δωρητές, ελπίζοντας ότι θα αυξήσετε τον αριθμό των υποψηφίων, θα δείτε παράδοξα να μειώνονται οι συμμετοχές. Υπάρχουν λιγότεροι άνθρωποι που είναι έτοιμοι να δώσουν το αίμα τους για να εισπράξουν χρήμα σε σχέση με τους εθελοντές αιμοδότες. Εισάγοντας την οικονομική μεταβλητή χάνετε το πλεονέκτημα του «ηθικού ανθρώπου».

-Επιμένετε να τονίζετε τις αρνητικές επιδράσεις της διόγκωσης του χρηματοπιστωτικού τομέα της οικονομίας. Σε ποιες συνθήκες πραγματοποιήθηκε αυτή η άνοδος της ισχύος του χρήματος και του πλούτου;
Αυτό το φαινόμενο δεν εκδηλώθηκε εκ του μηδενός στη δεκαετία του 1980. Μια πρώτη ενίσχυση του χρηματοπιστωτικού τομέα των καπιταλιστικών οικονομιών άρχισε ήδη από το 1870, παράλληλα με την πρώτη παγκοσμιοποίηση. Με την εμφάνιση του τηλεφώνου και υπό την αιγίδα του City του Λονδίνου, οι χρηματοπιστωτικές αγορές οργανώνουν μια εντατικοποίηση των συναλλαγών από τη μια ήπειρο ώς την άλλη. Η τιμή του σιταριού στη Βομβάη προσεγγίζει την τιμή του σιταριού στο Λονδίνο και, ταυτόχρονα, οι αγορές αναπτύσσουν μια ορισμένη αυτονομία. Αλλά οι δυο παγκόσμιοι πόλεμοι και η κρίση της δεκαετίας του 1930 συμβάλλουν στον δραστικό περιορισμό του φαινομένου. Μετά το 1945, ο χρηματοπιστωτικός τομέας τίθεται υπό κηδεμονία, καθώς αποτελεί το πεδίο ισχυρών ρυθμιστικών παρεμβάσεων. Επειτα, όλα αλλάζουν ξανά στη δεκαετία του 1980. Μπροστά στο τέλος της ανάπτυξης της πρώτης μεταπολεμικής τριακονταετίας, πολιτικοί και οικονομολόγοι στον αγγλοσαξονικό κόσμο αναζητούν ενόχους. Επωφελούμενος από την παρακμή του κεϊνσιανισμού, του οποίου οι αρχές δοκιμάστηκαν και απέτυχαν κατά την κρίση της δεκαετίας του 1970, ο μονεταρισμός, η νέα κυρίαρχη ιδεολογία, ενοχοποιεί τις δημόσιες υπηρεσίες και τα συνδικάτα, που κατηγορούνται ότι υπονομεύουν την οικονομία. Και παράλληλα με την αποδιάρθρωσή τους προωθείται η απορρύθμιση του χρηματοπιστωτικού τομέα, απόφαση κατεξοχήν πολιτική που πήραν ο Ρόναλντ Ρέιγκαν και η Μάργκαρετ Θάτσερ. Η Γαλλία θα ακολουθήσει αρκετά γρήγορα αυτό το ρεύμα, όπως και ο υπόλοιπος κόσμος μετά την κατάρρευση του κομμουνιστικού συνασπισμού. Καθώς ο καπιταλισμός δεν είχε πλέον κανένα εχθρό, ο χρηματοπιστωτικός τομέας θα αναπτυχθεί ορμητικά. Η παγκοσμιοποίηση και η διάδοση των τεχνολογιών της πληροφορικής θα διευκολύνουν την αύξηση της ισχύος του.

-Κατά τη γνώμη σας, η χρηματιστηριοποίηση των οικονομιών υποσκάπτει τις κοινωνίες. Ο χρηματοπιστωτικός τομέας είναι ο μόνος υπεύθυνος για την τωρινή κρίση;
Χρειάζεται να διακρίνουμε το ξέσπασμα της κρίσης στις Ηνωμένες Πολιτείες και τις μεταγενέστερες επιπτώσεις της στην Ευρώπη. Το σενάριο της αμερικανικής κρίσης επαναλαμβάνει πιστά εκείνο της κρίσης της δεκαετίας του 1930. Οπως και στη δεκαετία του 1920, η αμερικανική κοινωνία γνώρισε μια μεγάλη αύξηση των ανισοτήτων με αφετηρία τη δεκαετία του 1980. Τα φτωχά νοικοκυριά προσέφευγαν έτσι όλο και πιο μαζικά στον δανεισμό και τη δημιουργία χρεών, με αποτέλεσμα η φούσκα των στεγαστικών δανείων να σκάσει το 2007, όπως η χρηματιστηριακή φούσκα είχε σκάσει το 1929. Πρέπει όμως να υπογραμμίσουμε ότι τα παράγωγα πολλών τραπεζών, που δάνειζαν αλόγιστα μετά τη δεκαετία του 1990, καλύφθηκαν σε μεγάλο βαθμό από την αμερικανική κυβέρνηση.

-Πώς αναλύετε τώρα την κρίση του ευρώ, που φαίνεται να μην έχει τέλος;Η Ευρώπη δεν είχε γνωρίσει μια τόσο μεγάλη αύξηση των ανισοτήτων και του δανεισμού όσο οι Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά η κρίση που ήρθε από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού αποκάλυψε την αχίλλειο πτέρνα της: εκείνη του ευρώ, το οποίο αποδείχθηκε υπερβολικά εύθραυστο για να αντισταθεί σε μια μείζονα οικονομική κρίση. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η συνεργασία της πολιτικής εξουσίας με την κεντρική τράπεζα τους έδωσε τη δυνατότητα να αντιδράσουν γρήγορα. Στην Ευρώπη, μεταξύ του επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, των διάφορων κρατών και των χρηματοπιστωτικών αγορών υπάρχουν πάρα πολλοί παράγοντες, με αποτέλεσμα να είναι δύσκολο να αποφασιστεί μια συνεκτική στρατηγική. Από τη δημιουργία της, με τη συμφωνία του Μάαστριχτ το 1992, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα είχε προβλεφθεί να είναι ανεξάρτητη από τα κράτη. Αυτό φαινόταν να είναι ο μόνος εφικτός συμβιβασμός εκείνη την εποχή. Αλλά αυτό οδήγησε στο να στερούνται τα κράτη έναν δανειστή τελευταίας καταφυγής, όπως λένε οι οικονομολόγοι, αυξάνοντας την αδυναμία τους απέναντι στις αγορές. Αν η κρίση διαρκεί, αυτό οφείλεται στο ότι η κρίση του ευρώ είναι εν μέρει δομική. Η Ευρώπη ανακαλύπτει ότι ένα νόμισμα χωρίς κράτος, όπως το ευρώ, είναι τελικά πιο εύθραυστο από όσο προβλεπόταν. Το νόμισμα δεν είναι «ουδέτερο». Αυτό προκάλεσε την κρίση της δεκαετίας του 1930. Το ομοσπονδιακό κράτος, που επινόησε ο Ρούζβελτ, επέτρεψε στις Ηνωμένες Πολιτείες να ξανασχεδιάσουν το μοντέλο τους. Σήμερα, πρέπει και η Ευρώπη να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων και να επινοήσει με τη σειρά της ένα μοντέλο που θα της επιτρέψει να βγει από αυτήν την κρίση […].



___________________________
http://www.efsyn.gr/?p=35474
30/03/2013

Ο Νίκος Μπελογιάννης και το «Ξένο κεφάλαιο στην Ελλάδα»

Της Μαρίας Μαυροειδή

Το έργο του Νίκου Μπελογιάννη Το ξένο κεφάλαιο στην Ελλάδα γράφτηκε σε συνθήκες εγκλεισμού, στην Ακροναυπλία, όπου έμεινε φυλακισμένος από τη μεταξική δικτατορία και τις κατοχικές αρχές στη συνέχεια.

Την τελική του μορφή πήρε το 1945, όπως γράφει ο ίδιος από την απομόνωση στην τελευταία του επιστολή στις 12/3/1952: «Η ανάπαυλα του 1945 μου έδωσε τη δυνατότητα να συνεχίσω διάφορες μελέτες μου και να τελειώσω και δύο βιβλία μου: “Η οικονομική ανάπτυξη της Ελλάδας” και “Η ιστορία της νεοελληνικής λογοτεχνίας”, που όμως είναι και τα δύο ανέκδοτα, γιατί οι νέοι διωγμοί εμπόδισαν την έκδοσή τους». Στη ίδια επιστολή σημειώνει ότι είχε δώσει προς έκδοση το 1945 ένα αντίγραφο στην Κομμουνιστική Επιθεώρηση. 

Για πρώτη φορά το έργο εκδόθηκε το 1998, στα 80χρονα του ΚΚΕ, από τη Σύγχρονη Εποχή, ενώ το 2010 εκδόθηκε από την Άγρα το πρωτότυπο χειρόγραφο, με κάποιες διαφορές από το προηγούμενο, που ήρθε στην επιφάνεια το 2006.

Στο έργο αυτό ο Μπελογιάννης αναμετριέται με την οικονομική σκέψη του ελληνικού αστισμού, διατυπώνοντας ταυτόχρονα τον αντίπαλο οικονομικό λόγο των κομμουνιστών, επιχειρώντας να φωτίσει την ιστορία του δημόσιου δανεισμού της χώρας, να αποκαλύψει το ρόλο του ξένου κεφαλαίου, τη διαπλοκή του με το ντόπιο και τις επιπτώσεις στο λαό.

Στο πρώτο μέρος του βιβλίου εξετάζει τη διείσδυση του ξένου κεφαλαίου στην Ελλάδα από το 1824 έως το 1940, από τα πρώτα δάνεια της ανεξαρτησίας έως και τη μεταξική δικτατορία, ενώ στο δεύτερο μέρος προχωράει σε μια συστηματική αποτίμηση των συνεπειών του δανεισμού, δημόσιου και ιδιωτικού, για την ελληνική οικονομία και περιγράφει τους ληστρικούς όρους των δανείων με σκοπό την αποκόμιση κερδών. Μέσα από αυτή την ανάλυση αναδεικνύει πώς η αστική πολιτική οδήγησε σε τέσσερις μεγάλες πτωχεύσεις μέσα σε έναν αιώνα (1827, 1843, 1893, 1932) και παράλληλα πώς σφυρηλατήθηκε η οικονομική και πολιτική εξάρτηση.

Ο Νίκος Μπελογιάννης, στο πλαίσιο της ευρύτερης προσπάθειας οικοδόμησης μιας κομμουνιστικής θεωρίας, άφησε μια πολύτιμη παρακαταθήκη με τη μελέτη, κατανόηση και ερμηνεία των οικονομικών και κοινωνικών προβλημάτων της χώρας.

Ό,τι γράφει στον επίλογο του έργου του αντηχεί στο σήμερα πιο επίκαιρο από ποτέ:

«… Γενικά, η πολιτική ζωή της χώρας μας μέσα στα 120 χρόνια της ελεύθερης ύπαρξής της επηρεάστηκε σημαντικά από τις θελήσεις κι τα συμφέροντα των ξένων κεφαλαιούχων και των χωρών τους. Και τα συμφέροντα αυτά ήταν πάντοτε αντίθετα με τα συμφέροντα της Ελλάδας και του λαού της. Παρ’ όλα αυτά όμως, οι ελληνικές κυβερνητικές κλίκες, όταν έφταναν στο σταυροδρόμι που οδηγούσε ή στην υπεράσπιση της ανεξαρτησίας της πατρίδας τους ή στην υποταγή στις επιθυμίες και τους εκβιασμούς των ξένων, προτίμησαν πάντοτε, σχεδόν χωρίς εξαίρεση, το δεύτερο δρόμο. Κι αν στον αντεθνικό τους αυτό κατήφορο δεν συναντούσαν τη λαϊκή αντίσταση, ποιος ξέρει αν και πού θα σταματούσαν…».1 

(1) Νίκος Μπελογιάννης, Το ξένο κεφάλαιο στην Ελλάδα, εκδ. Σύγχρονη Εποχή, Αθήνα 1998, σ. 363.

__________________________________

*Η Μαρία Μαυροειδή είναι ιστορικός

Οι δίκες και η εκτέλεση

Στις 20 Δεκέμβρη 1950 ο Μπελογιάννης συλλαμβάνεται μαζί με 92 ακόμα κομμουνιστές και στις 19 Οκτώβρη του 1951 παραπέμπονται σε δίκη στο Έκτακτο Στρατοδικείο της Αθήνας βάσει του Αναγκαστικού Νόμου 509/1947, γιατί επεδίωξαν «την διά βιαίων μέσων ανατροπήν του κρατούντος κοινωνικού καθεστώτος». Στις 16 Νοεμβρίου 1951 το στρατοδικείο καταδικάζει τον Μπελογιάννη και άλλους 11 σε θάνατο.
Ο Μπελογιάννης μεταφέρεται στις φυλακές της Κέρκυρας. Υπό την πίεση ενός διεθνούς κινήματος αλληλεγγύης, η κυβέρνηση Πλαστήρα αναγκάζεται να δηλώσει ότι η απόφαση δεν θα εκτελεστεί. Ήδη όμως από τις 14 Νοεμβρίου, δύο μέρες πριν από το τέλος της πρώτης δίκης, και υπό την πίεση των Αμερικάνων, ανακαλύπτονται από την Ασφάλεια στη Γλυφάδα και την Καλλιθέα δύο ασύρματοι του ΚΚΕ και συλλαμβάνονται ο Ηλίας Αργυριάδης και ο Νίκος Καλούμενος, ενώ από τις 23 Οκτώβρη έχει συλληφθεί ο Δημήτρης Μπάτσης από την Ασφάλεια Πειραιά.
Στις 15 Φλεβάρη 1952 αρχίζει  νέα δίκη του Μπελογιάννη και 28 ακόμα κομμουνιστών στο Α΄ Διαρκές Στρατοδικείο Αθηνών με βάση τον «παγωμένο» μεταξικό νόμο 375/936 περί κατασκοπείας, καθώς η κατηγορία της κατασκοπείας ήταν σχεδόν απίθανο  να επιτρέψει την αμνήστευση. Σημειώνεται ότι εκείνη την περίοδο είχαν σταματήσει οι εκτελέσεις πολιτικών κρατουμένων.
Την 1η Μάρτη το στρατοδικείο καταδικάζει 8 κατηγορούμενους σε θάνατο (τους Ν. Μπελογιάννη, Δ. Μπάτση, Η. Αργυριάδη, Ν. Καλούμενο, Τ. Λαζαρίδη, Χ. Τουλιάτο, Μ. Μπισμπιάνο, Έ. Ιωαννίδου). Ο Μπελογιάννης καταδικάζεται δις εις θάνατο. Στη διάρκεια και των δύο δικών η απολογία του Μπελογιάννη εξελίσσεται  σε δριμύ «κατηγορώ» και τον αναδεικνύει σε σύμβολο αντίστασης.
Το διεθνές κίνημα διαμαρτυρίας, στο οποίο συμμετέχουν και μορφές όπως οι Ζαν Πωλ Σαρτρ, Ζαν Κοκτώ, Πωλ Ελυάρ, Λουί Αραγκόν, Τσάρλι Τσάπλιν κ.ά., απαιτεί τη ματαίωση της εκτέλεσης του Μπελογιάννη και των συντρόφων του.
Ωστόσο, ξημερώματα Κυριακής 30 Μάρτη του 1952 ανακοινώνεται στους τέσσερις κομμουνιστές Νίκο Μπελογιάννη, Δημήτρη Μπάτση, Νίκο Καλούμενο και Ηλία Αργυριάδη ότι η αίτηση χάριτος απορρίφθηκε και λίγο αργότερα –πριν καν χαράξει– μεταφέρονται στο Γουδί.  Στις 4.12΄ τα χαράματα της Κυριακής –ώρα και μέρα που ούτε οι Γερμανοί έκαναν εκτελέσεις– οι τέσσερις κομμουνιστές εκτελούνται υπό το φως των προβολέων των στρατιωτικών καμιονιών.

_______________________________________

http://e-dromos.gr/index.php?option=com_k2&view=item&id=8165:%CE%BF-%CE%BD%CE%AF%CE%BA%CE%BF%CF%82-%CE%BC%CF%80%CE%B5%CE%BB%CE%BF%CE%B3%CE%B9%CE%AC%CE%BD%CE%BD%CE%B7%CF%82-%CE%BA%CE%B1%CE%B9-%CF%84%CE%BF-%CE%BE%CE%AD%CE%BD%CE%BF-%CE%BA%CE%B5%CF%86%CE%AC%CE%BB%CE%B1%CE%B9%CE%BF-%CF%83%CF%84%CE%B7%CE%BD-%CE%B5%CE%BB%CE%BB%CE%AC%CE%B4%CE%B1&Itemid=44

Νίκος Πουλαντζάς νεομαρξιστής πολιτικός στοχαστής και κοινωνιολόγος (1936 – 1979

Nεομαρξιστής πολιτικός στοχαστής και κοινωνιολόγος. Είναι περισσότερο γνωστός για το θεωρητικό του έργο για το κράτος, ενώ αξιοσημείωτη είναι η συνεισφορά του στην ανάλυση του φασισμού, των κοινωνικών τάξεων στον σύγχρονο κόσμο και της κατάρρευσης των δικτατοριών στη νότια Ευρώπη (Ισπανία, Πορτογαλία, Ελλάδα) κατά τη δεκαετία του '70. Υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους εκπροσώπους του λεγόμενου «δομικού μαρξισμού», ενός φιλοσοφικού ρεύματος της δεκαετίας του '70, που αποτέλεσε προσπάθεια επιστροφής στο έργο του Καρλ Μαρξ και ανάδειξης του επιστημονικού του χαρακτήρα.

Ο Νίκος Πουλαντζάς γεννήθηκε στις 21 Σεπτεμβρίου 1936 στην Αθήνα. Ο πατέρας του, Αριστείδης Πουλαντζάς, ο οποίος καταγόταν από τη Μάνη, ήταν διακεκριμένος δικηγόρος και δικαστικός γραφολόγος. Η μητέρα του λεγόταν Αγγελική, το γένος Καρυοφύλλη. Πέρασε τα παιδικά του χρόνια στο κέντρο της Αθήνας, όπου κατοικούσε με τους γονείς του στην οδό Βερανζέρου κοντά στην Πλατεία Βάθης.

Μετά την αποφοίτησή του από το Δημοτικό σχολείο, φοίτησε στο Πειραματικό Σχολείο του Πανεπιστημίου Αθηνών και παράλληλα στο Γαλλικό Ινστιτούτο Αθηνών, απ’ όπου ξεκίνησε η γνωριμία του με τον Μαρξισμό. Σπούδασε νομικά στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, από το οποίο αποφοίτησε το 1957 με άριστα. Υπηρέτησε τη θητεία του στο Ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό και το 1960 απέκτησε την άδεια ασκήσεως του δικηγορικού επαγγέλματος, χωρίς όμως να το ασκήσει ποτέ.

Την ίδια χρονιά έφυγε για τη Δυτική Γερμανία, όπου παρακολούθησε σεμινάρια φιλοσοφίας και φιλοσοφίας του δικαίου στα πανεπιστήμια Μονάχου και Χαϊδελβέργης. Αποτέλεσμα αυτών των σπουδών του ήταν η μεταπτυχιακή του εργασία με θέμα την «Αναγέννηση του φυσικού δικαίου στη Γερμανία». Από το 1961 μέχρι το 1964 προετοιμάζει τη διδακτορική του διατριβή στη Σχολή Δικαίου και Οικονομικών Επιστημών του Παρισιού με θέμα «Φύση πραγμάτων και δίκαιο».

Το διδακτικό του έργο αρχίζει το 1962, ως βοηθός στο Πανεπιστήμιο της Σορβόνης. Από τον Δεκέμβριο του 1968 διδάσκει κοινωνιολογία στο 8ο Πανεπιστήμιο του Παρισιού (Βενσέν), παράλληλα με το ερευνητικό του έργο στο Εθνικό Κέντρο Επιστημονικών Ερευνών. Από το 1977 έως την αυτοκτονία του το 1979 υπήρξε υπεύθυνος του εκδοτικού οίκουΑσέτ (Hachette) για βιβλία πολιτικού περιεχομένου.

Αν και η Γαλλία ήταν ο τόπος διαμόρφωσης της θεωρητικής του σκέψης, η Ελλάδα ήταν ο χώρος που η σκέψη αυτή εκφράστηκε εμπράκτως. Συμμετείχε ενεργά στο φοιτητικό κίνημα μέσα από τη Νεολαία της ΕΔΑ, υπήρξε μέλος του παράνομου ΚΚΕ και μετά τη διάσπαση του κόμματος το 1968 τάχθηκε με το ΚΚΕ Εσωτερικού. Ήδη από το 1966, στη Β' Εβδομάδα Μαρξιστικής Σκέψης, έκανε μια ανακοίνωση με θέμα τη μαρξιστική αντίληψη περί κράτους, ένα θέμα που θα βρίσκεται στο επίκεντρο των θεωρητικών του αναζητήσεων μέχρι τέλους.

Μετά την πτώση της δικτατορίας επέστρεψε στην Ελλάδα και στρατεύτηκε στην Ανανεωτική Αριστερά (ΚΚΕ Εσωτερικού). Με πληθώρα άρθρων και συνεντεύξεων, που μαρτυρούν την αγωνία του για τις εξελίξεις που ακολούθησαν τη Μεταπολίτευση, έδωσε σειρά διαλέξεων στην Πάντειο (1975-1976), με βασικό θέμα τις θεωρίες περί κράτους. Αποδεχόμενος την πρόσκληση της κυβέρνησης Εθνικής Ενότητας του Κωνσταντίνου Καραμανλή, συμμετείχε στις εργασίες για τη σύνταξη του νόμου για τα ΑΕΙ.

Η σκέψη του Νίκου Πουλαντζά, επηρεασμένη αρχικά από τους Ζαν Πολ Σαρτρ, Γκέοργκ Λούκατς, Αντόνιο Γκράμσι και τον δάσκαλό του Λουί Αλτουσέρ, σταδιακά αποστασιοποιήθηκε και αναζήτησε τη δική της ταυτότητα. Αφού διερεύνησε τις απόψεις των κλασσικών του Μαρξισμού για το κράτος, επιχείρησε τον επαναπροσδιορισμό τους σε σχέση με τις πολύπλοκες συνθήκες της σύγχρονης εποχής. Αρνήθηκε τόσο τη φιλελεύθερη εκδοχή περί ουδετερότητας του κράτους, όσο και την αντίληψη των μαρξιστών ότι το κράτος αποτελούσε απλώς εργαλείο στα χέρια της κυρίαρχης τάξης. Για τον Πουλαντζά το κράτος αποτελούσε έκφραση των πολύπλοκων σχέσεων όλων των πολιτικοκοινωνικών δυνάμεων, ένα όργανο εξισορρόπησης των ταξικών ανταγωνισμών.

Η εργατική τάξη και οι σύμμαχοί της θα πρέπει να επιδιώξουν όχι απλώς την κατάκτηση του κράτους, αλλά και την πραγματοποίηση των ριζικών εκείνων μετασχηματισμών του κρατικού μηχανισμού που θα στοχεύουν στη δημιουργία των καταλλήλων θεσμικών προϋποθέσεων για το πέρασμα στον δημοκρατικό σοσιαλισμό. Γιατί, όπως υποστήριξε επιγραμματικά: «Ο σοσιαλισμός ή θα είναι δημοκρατικός ή δεν θα είναι σοσιαλισμός», μία θέση που τον αντιπαραθέτει με όλη την αυταρχική παράδοση του σοβιετικού εγχειρήματος. Οι απόψεις του αυτές υποβλήθηκαν σε αυστηρή κριτική από τους θεωρητικούς της ορθόδοξης μαρξιστικής - λενινιστικής κατεύθυνσης, οι οποίοι τον επέκριναν για ρεφορμισμό. Το θεωρητικό έργο του Νίκου Πουλαντζά για το κράτος περιέχεται στα βιβλία του: «Πολιτική Εξουσία και Κοινωνικές Τάξεις» (1969), «Οι κοινωνικές τάξεις στον σύγχρονο καπιταλισμό» (1974) και «Το κράτος, η εξουσία, ο σοσιαλισμός» (1978).

Όσον αφορά το φασιστικό φαινόμενο, ο Νίκος Πουλαντζάς υποστήριξε ότι ο φασισμός είναι αποτέλεσμα βαθιάς οικονομικής και ιδεολογικής κρίσης της κυρίαρχης τάξης. Όταν κανένα τμήμα της κυρίαρχης τάξης δεν μπορεί να επιβάλει την ηγεσία του στο «συνασπισμό της εξουσίας», τότε το φασιστικό κράτος αντικαθιστά το δημοκρατικό κοινοβουλευτικό πολίτευμα, ως λύση στην κρίση της καπιταλιστικής κοινωνίας, η οποία απειλείται από την οργανωμένη εργατική τάξη. Η μικροαστική τάξη, που συνθλίβεται από τη συγκέντρωση μεγάλων καπιταλιστικών επιχειρήσεων, έρχεται να διαδραματίσει αποφασιστικό ρόλο στη διακυβέρνηση, γιατί η καπιταλιστική ανάπτυξη την έχει αναγκάσει να μεταπέσει στα εργατικά στρώματα. Τις απόψεις του αυτές τις εκφράζει κατά βάση στο βιβλίο του «Φασισμός και Δικτατορία», που κυκλοφόρησε το 1970.

Ο Νίκος Πουλαντζάς αυτοκτόνησε κάτω από αδιευκρίνιστες συνθήκες, πηδώντας στο κενό από τον όροφο μιας πολυκατοικίας του Παρισιού στις 3 Οκτωβρίου 1979. Ήταν νυμφευμένος από το 1966 με τη γαλλίδα φιλόσοφο και φεμινίστρια Ανί Λεκλέρ (1940-2006), με την οποία απέκτησε το 1971 μια κόρη, την Αριάδνη.

Βιβλία του Νίκου Πουλαντζά

• Πολιτική εξουσία και κοινωνικές τάξεις (Θεμέλιο)
• Οι κοινωνικές τάξεις στον σύγχρονο καπιταλισμό (Θεμέλιο)
• Το κράτος, η εξουσία, ο Σοσιαλισμός (Θεμέλιο)
• Φασισμός και δικτατορία (Θεμέλιο)
• Η κρίση των δικτατοριών: Πορτογαλία, Ελλάδα, Ισπανία (Θεμέλιο)
• Για τον Γκράμσι: Μεταξύ Σαρτρ και Αλτουσέρ (Πολύτυπο)
• Η κρίση του Κράτους (Παπαζήσης)

____________________________
Διαβάστε περισσότερα: http://www.sansimera.gr/biographies/544#ixzz28XazVTsu